Επαληθεύσιμο Διαπιστευτήριο
(Verifiable Credential)
Το επαληθεύσιμο διαπιστευτήριο είναι μια ψηφιακή δήλωση για ένα πρόσωπο ή έναν οργανισμό, ανθεκτική σε παραποίηση, η οποία μπορεί να επαληθευτεί κρυπτογραφικά χωρίς επικοινωνία με τον φορέα που την εξέδωσε. Αντικαθιστά τα έγγραφα σε χαρτί και τα PDF με δεδομένα που ο επαληθευτής μπορεί να εμπιστευτεί μόνος του.
Ένας εκδότης υπογράφει το διαπιστευτήριο με ιδιωτικό κλειδί και το παραδίδει σε έναν κάτοχο (holder), ο οποίος το αποθηκεύει σε πορτοφόλι και το παρουσιάζει σε έναν επαληθευτή όποτε χρειάζεται. Το W3C Verifiable Credentials Data Model ορίζει την κοινή δομή: ένα σύνολο ισχυρισμών (claims) σχετικά με ένα υποκείμενο, μεταδεδομένα για τον εκδότη και την περίοδο ισχύος, και μια κρυπτογραφική απόδειξη που τα συνδέει όλα μεταξύ τους, ώστε κάθε επαληθευτής που κατανοεί τη μορφή να μπορεί να ελέγξει ένα διαπιστευτήριο από οποιονδήποτε εκδότη χωρίς εξειδικευμένη ενσωμάτωση. Ένα διαπιστευτήριο μπορεί να κωδικοποιηθεί ως υπογεγραμμένο JWT, ως JSON-LD με linked-data proof, ή σε μορφή όπως το SD-JWT που υποστηρίζει επιλεκτική γνωστοποίηση (selective disclosure), και διαφορετικά οικοσυστήματα προτιμούν διαφορετικές κωδικοποιήσεις για το ίδιο υποκείμενο μοντέλο δεδομένων. Η ανάκληση λειτουργεί χωρίς να αποκαλύπτεται ποιος ελέγχει τι: ένας εκδότης δημοσιεύει μια λίστα κατάστασης, και ένας επαληθευτής αναζητά μόνο αν η θέση ενός συγκεκριμένου διαπιστευτηρίου σε αυτή τη λίστα έχει αλλάξει, όχι ποιος επαληθευτής ρωτά ή πότε. Στο EUDI Wallet, στο πλαίσιο του eIDAS 2.0, τα verifiable credentials είναι η πρότυπη μορφή που πρέπει να υποστηρίζει κάθε κράτος μέλος, επιτρέποντας σε μια επιχείρηση ή έναν πολίτη να επαναχρησιμοποιήσει ένα διαπιστευτήριο, όπως μια ψηφιακή άδεια οδήγησης, ένα δίπλωμα ή ένα απόσπασμα εταιρικού μητρώου, σε διαφορετικούς εκδότες, τομείς και σύνορα, αντί να αποδεικνύει τα ίδια στοιχεία ξεχωριστά σε κάθε relying party. Επειδή η απόδειξη ελέγχεται μαθηματικά έναντι του δημόσιου κλειδιού του εκδότη και όχι μέσω τηλεφωνικής κλήσης ή αναζήτησης σε βάση δεδομένων, η επαλήθευση εξακολουθεί να λειτουργεί ακόμη και όταν ο εκδότης είναι προσωρινά μη προσβάσιμος ή εδρεύει σε άλλη χώρα.
Σχετικοί όροι
Πώς διαφέρει ένα verifiable credential από ένα πιστοποιητικό σε μορφή PDF;
Ένα πιστοποιητικό PDF είναι απλώς ένα έγγραφο· όποιος το λαμβάνει πρέπει να εμπιστευτεί όποιον το έστειλε, ή να επικοινωνήσει με τον εκδότη για να επιβεβαιώσει ότι είναι γνήσιο. Ένα verifiable credential φέρει κρυπτογραφική υπογραφή που ο παραλήπτης μπορεί να ελέγξει μόνος του, ακαριαία, έναντι του δημόσιου κλειδιού του εκδότη, χωρίς τηλεφωνική κλήση, email, ή την ανάγκη ο εκδότης να είναι διαθέσιμος εκείνη τη στιγμή.